{"id":3606,"date":"2014-05-06T16:41:44","date_gmt":"2014-05-06T11:41:44","guid":{"rendered":"http:\/\/1905.az\/?p=3606"},"modified":"2014-05-06T16:41:44","modified_gmt":"2014-05-06T11:41:44","slug":"susanin-ermenistan-ordu-birlikleri-tarafindan-isgali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/1905.az\/tr\/susanin-ermenistan-ordu-birlikleri-tarafindan-isgali\/","title":{"rendered":"\u015eU\u015eA\u2019NIN ERMEN\u0130STAN ORDU B\u0130RL\u0130KLER\u0130 TARAFINDAN \u0130\u015eGAL\u0130"},"content":{"rendered":"<p><b>\u015eU\u015eA\u2019NIN ERMEN\u0130STAN ORDU B\u0130RL\u0130KLER\u0130 TARAFINDAN \u0130\u015eGAL\u0130<\/b><b><\/b><\/p>\n<p><b>Tarihi<!--more--><\/b><\/p>\n<p>\u015eu\u015fa kalesinin kurulu\u015fu 1750-1751 y\u0131llar\u0131na rastlamaktad\u0131r. Karaba\u011f tarih\u00e7ilerinin verdikleri bilgilere g\u00f6re, 1750 y\u0131l\u0131nda \u015eu\u015fakend k\u00f6y\u00fcn\u00fcn az \u00f6tesinde y\u00fcksek, sarp kayal\u0131k \u00fczerinde kalenin yap\u0131m\u0131na ba\u015fland\u0131 ve 1756-1757 y\u0131llar\u0131nda yap\u0131m\u0131 tamamland\u0131. Karaba\u011f Han\u0131 Penah Ali Han \u015eu\u015fa\u2019y\u0131 kendine ba\u015fkent yapt\u0131 ve buray\u0131 surlarla \u00e7evirerek sa\u011flam bir kale-kente d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc. Kent bir s\u00fcre Penah Ali Han\u2019\u0131n onuruna \u201cPenahabad\u201d, daha sonralar\u0131 \u201c\u015eu\u015fa Kalesi\u201d ve \u201c\u015eu\u015fa\u201d adland\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>1751 sonras\u0131 tarihi olaylarda hep \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n ismine rastlamak m\u00fcmk\u00fcn. \u015eu\u015fa Kalesi kuruldu\u011fu ilk y\u0131llardan itibaren pek \u00e7ok sald\u0131r\u0131ya g\u00f6\u011f\u00fcs germi\u015f, kanl\u0131 sava\u015flara tan\u0131k olmu\u015ftur. \u201cKaraba\u011fname\u201d yazarlar\u0131n\u0131n verdi\u011fi bilgiye g\u00f6re, 18. y\u00fczy\u0131l\u0131n 50\u2019li y\u0131llar\u0131nda Penah Ali Han daha \u015eu\u015fa Kalesi\u2019nin istihkamlarla \u00e7evrilmesi ile u\u011fra\u015f\u0131rken, 1751 y\u0131l\u0131nda \u0130ran \u015eah\u0131 Muhammed Hasan Han Ka\u00e7ar\u2019\u0131n ordular\u0131 Karaba\u011f\u2019a sald\u0131rd\u0131 ve bir ay boyunca kenti ku\u015fatma alt\u0131nda tuttu. Fakat kalenin y\u00fcksek ve sa\u011flam surlar\u0131 \u0130ran \u015eah\u0131n\u0131 ku\u015fatmay\u0131 kald\u0131r\u0131p geri d\u00f6nmek zorunda b\u0131rakt\u0131. Birka\u00e7 y\u0131l sonra, 1758\u2019te Urmiye h\u00fck\u00fcmdar\u0131 Feth Ali Han Av\u015far b\u00fcy\u00fck bir orduyla Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131na sald\u0131rd\u0131, 6 ay s\u00fcreyle \u015eu\u015fa Kalesi\u2019ni ku\u015fatma alt\u0131nda tuttu, fakat fethedemedi.<\/p>\n<p>Penah Ali Han\u2019\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan \u0130brahim Halil Han (1763-1806)\u2019\u0131n d\u00f6neminde Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131 daha da g\u00fc\u00e7lendi. Hanl\u0131\u011f\u0131n topraklar\u0131nda Eskeran, A\u011fo\u011flan kaleleri, \u015eu\u015fa Kalesi\u2019nin yeni surlar\u0131 ve di\u011fer dikkate de\u011fer, stratejik \u00f6nemli kaleler in\u015fa edildi. \u015eu\u015fa k\u0131sa s\u00fcrede bir hayli geni\u015fledi, do\u011fal g\u00fczellikleri, y\u00fcksek binalar\u0131 ve muhte\u015fem kale surlar\u0131 ile b\u00fcy\u00fck bir \u015fehre d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa Kalesi uzun s\u00fcre Azerbaycan\u2019\u0131n Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n ba\u015fkenti oldu. 18. y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131ndan ba\u015flayarak kentin n\u00fcfusu h\u0131zla artt\u0131 ve \u015eu\u015fa Azerbaycan\u2019\u0131n en \u00f6nemli \u015fehirlerinden biri haline geldi. Daha Penah Ali Han d\u00f6neminde \u015fehirde \u00e7ok say\u0131da bina in\u015fa edilmi\u015fti. \u015eehir giderek daha g\u00fczel bir \u00e7ehreye sahip oluyordu. 18. y\u00fczy\u0131l\u0131n 80\u2019li y\u0131llar\u0131nda \u015fehrin \u00e7evresine \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fck surlar in\u015fa edildi. Bu d\u00f6nemde \u015fehirde \u00e7ok say\u0131da zanaatk\u00e2r mahalleleri olu\u015fuyor, ticaret h\u0131zla geli\u015fiyordu. \u015eu\u015fa\u2019dan olan t\u00fcccarlar Tebriz, Tahran, Moskova ve di\u011fer \u015fehirlerle ticari ili\u015fkiler kuruyorlard\u0131. \u015eehirde \u201cPenahabadi\u201d isimli g\u00fcm\u00fc\u015f madeni paralar darp ediliyordu.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa\u2019n\u0131n Pazarba\u015f\u0131 denilen semtinden \u015eeytanpazar\u0131\u2019na kadar uzayan kapal\u0131 \u00e7ar\u015f\u0131 ve \u015fehrin ana caddesi \u201cRastapazar\u201d olarak isimlendiriliyordu. \u015eu\u015fa kapal\u0131 \u00e7ar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n e\u015fsiz g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc ana caddeyle ba\u011flant\u0131l\u0131 Pazar Meydan\u0131 ile tamamlan\u0131yordu. \u015eehrin \u201cMeydan\u201d olarak isimlendirilen ana meydan\u0131 Rastapazar soka\u011f\u0131 boyunca in\u015fa edilen d\u00fckkanlardan, ticarethanelerden, \u00e7ift katl\u0131 kervansaraydan ve \u201cCuma Mescidi\u201d olarak tabir edilen \u00e7ift minareli camiden olu\u015fuyordu.<\/p>\n<p>19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda \u015fehrin toplam n\u00fcfusu, civar b\u00f6lgelerden oraya g\u00f6\u00e7 eden zanaatk\u00e2r, bilim adam\u0131 ve k\u00fc\u00e7\u00fck sanat erbaplar\u0131 ile birlikte 20 bine ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. 1832 y\u0131l\u0131nda \u015eu\u015fa kazas\u0131nda faaliyette olan s\u0131nai i\u015fletmelerin listesi \u015f\u00f6yleydi: 42 ipek kuma\u015f \u00fcretimi i\u015fletmesi, 28 pamuk kuma\u015f dokuma i\u015fletmesi, 20 deri i\u015fleme fabrikas\u0131, 1 tu\u011fla ve 1 sabun fabrikas\u0131, 3 boya at\u00f6lyesi.<\/p>\n<p>19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren \u015eu\u015fa Azerbaycan\u2019\u0131n politik, ekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel ya\u015fam\u0131nda \u00f6nemli rol oynamaya ba\u015flad\u0131. Bu tarihten itibaren \u015eu\u015fa ticaretine, zanaatk\u00e2rl\u0131\u011f\u0131na ve k\u00fclt\u00fcrel geli\u015fimine, ayn\u0131 zamanda, n\u00fcfus say\u0131s\u0131na g\u00f6re Azerbaycan\u2019\u0131n en b\u00fcy\u00fck kenti olarak kabul ediliyordu. \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n idari merkez olmas\u0131, onun ekonomik a\u00e7\u0131dan iyi bir geli\u015fme kaydetmesi, ayn\u0131 zamanda, b\u00fcy\u00fcleyici g\u00fczellikte bir co\u011frafi konuma sahip olmas\u0131 bu b\u00f6lgenin Azerbaycan\u2019\u0131n bilim, \u015fiir, \u00f6zellikle de musiki k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn merkezine d\u00f6n\u00fc\u015fmesinde etkili oldu.<br \/>\n14 May\u0131s 1805 y\u0131l\u0131nda Rusya ile Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda imzalanan K\u00fcrek\u00e7ay Antla\u015fmas\u0131na (Muahedesine) g\u00f6re \u015eu\u015fa Kalesi\u2019ne Rus ordu birlikleri yerle\u015ftirilmesinin ard\u0131ndan 1822 y\u0131l\u0131nda Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na son verildi ve yerinde ayn\u0131 ismi ta\u015f\u0131yan eyalet olu\u015fturuldu. 1840 reformlar\u0131 ile Karaba\u011f Eyaleti yerinde olu\u015fturulan ve Kaspi (Hazar) vilayeti topraklar\u0131na dahil edilen \u015eu\u015fa Kazas\u0131 1868 y\u0131l\u0131ndan itibaren Yelizavetpol (Gence) vilayetine ba\u011fland\u0131.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa Kazas\u0131 \u015eubat 1917\u2019deki Rusya Burjuva Devriminin ard\u0131ndan Ge\u00e7ici H\u00fck\u00fcmet d\u00f6neminde \u00d6zel G\u00fcney Kafkasya Komitesine ba\u011fl\u0131 olan Yelizaveypol vilayeti, 1918-1920 d\u00f6neminde ise Azerbaycan Halk Cumhuriyeti\u2019ne ba\u011fl\u0131 Gence vilayeti i\u00e7inde yer ald\u0131. 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda Rusya-\u0130ran ve Rusya-Osmanl\u0131 sava\u015flar\u0131 sonucunda Azerbaycan\u2019\u0131n Karaba\u011f b\u00f6lgesinin da\u011fl\u0131k b\u00f6l\u00fcmlerine g\u00f6\u00e7 eden Ermenilere, Bol\u015feviklerin Azerbaycan\u2019da y\u00f6netime gelmesinin ard\u0131ndan 7 Haziran 1923 tarihinde \u00f6zerk b\u00f6lge stat\u00fcs\u00fc verildi. Bu s\u00fcre\u00e7 Sovyet Rusya\u2019n\u0131n himayesinde ve do\u011frudan kat\u0131l\u0131m\u0131 ile ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Azerbaycan s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde Da\u011fl\u0131k Karaba\u011f \u00d6zerk B\u00f6lgesinin (DK\u00d6B) olu\u015fturulmas\u0131 Ermenilerin Karaba\u011f konusundaki toprak iddialar\u0131 i\u00e7in bir dayanak haline geldi.<\/p>\n<p>DK\u00d6B olu\u015fturulurken Azerbaycan\u2019\u0131n idari taksimat sistemi a\u00e7\u0131k bir\u00a0 bi\u00e7imde \u00e7i\u011fnendi. 1923 y\u0131l\u0131nda al\u0131nan kararla \u015eu\u015fa, Cavan\u015fir ve Gubadl\u0131 kazalar\u0131n\u0131n topraklar\u0131 b\u00f6l\u00fcnerek DG\u00d6B olu\u015fturuldu, Hankendi ve Eskeran tamamen \u015eu\u015fa Kazas\u0131ndan kopar\u0131ld\u0131. 1923 y\u0131l\u0131nda \u015eu\u015fa Kazas\u0131na ba\u011fl\u0131 Hocal\u0131, Kerkicahan, Ulubab, Pircemal, Cemilli, Aranzemi, Ball\u0131ca, Demirciler, S\u0131\u011fnak, Karabulak, Muhtarkent, Da\u011fda\u011fan, \u015eu\u015fakent, Ta\u015fba\u015f\u0131 gibi onlarca k\u00f6y Hankendi\u2019ne ba\u011fland\u0131, arkas\u0131ndan bu topraklarda Eskeran il\u00e7esi olu\u015fturuldu.<\/p>\n<p><b>Do\u011fas\u0131<\/b><\/p>\n<p>\u015eu\u015fa havas\u0131n\u0131n temizli\u011fi, safl\u0131\u011f\u0131 ve tedavi edici nitelik ta\u015f\u0131mas\u0131 ile bir dinlenme ve sa\u011fl\u0131k b\u00f6lgesiolarak bilinmi\u015ftir. Bu a\u00e7\u0131dan \u015eu\u015fa, sadece Azerbaycan\u2019da de\u011fil, onun hudutlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda da kendi \u015fifal\u0131 dinlenme yerleri ile \u00fcn kazanm\u0131\u015ft\u0131. \u015eu\u015fa da\u011flar\u0131nda kendine \u00f6zg\u00fc g\u00fczelli\u011fi ile \u00f6ne \u00e7\u0131kan ve Karaba\u011f d\u0131\u015f\u0131nda d\u00fcnyan\u0131n hi\u00e7bir yerinde yeti\u015fmeyen Har\u0131 B\u00fclb\u00fcl isimli bir lale t\u00fcr\u00fc yeti\u015fiyor. Bu lalenin \u00e7i\u00e7e\u011finin \u00fcst taraf\u0131 sanki onun \u00fczerine konan ve burada donakalan bir b\u00fclb\u00fcl\u00fc and\u0131r\u0131yor. Bu endemik \u00e7i\u00e7ek g\u00fczelli\u011finin yan\u0131 s\u0131ra hem de \u015fifal\u0131 bir bitkidir.<\/p>\n<p>Bunun d\u0131\u015f\u0131nda \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n harika do\u011fas\u0131n\u0131, co\u011frafi konumunu, \u00f6zellikle de b\u00fcy\u00fck stratejik \u00f6neme sahip bir kale olmas\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bir\u00e7ok kez vurgulam\u0131\u015flard\u0131r. \u00c7ok say\u0131da tarihi an\u0131t\u0131n bulundu\u011fu bu \u015fehir da\u011flar ve sarp kayalarla \u00e7evrelenmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00dcnl\u00fc iklimbilimciler rak\u0131m\u0131 1403 metre olan bu g\u00fczel manzaral\u0131 kentin iklim ko\u015fullar\u0131, hayvanlar\u0131 ve bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fc konusunda yapt\u0131klar\u0131 kapsaml\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n ard\u0131ndan \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n tedavi edici \u00f6zelliklere sahip bir sa\u011fl\u0131k b\u00f6lgesi oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015flerdir. 1854 y\u0131l\u0131nda \u015fehrin g\u00fcneyinden 18 kilometre uzakl\u0131ktaki Tur\u015fsu mevkiinde maden suyunun \u00e7\u0131kar\u0131lmaya ba\u015flanmas\u0131 bilim adamlar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerini kan\u0131tlam\u0131\u015f oldu.<\/p>\n<p>D\u00fcnyaca \u00fcnl\u00fc tatil ve dinlenme yeri olarak bilinen \u015eu\u015fa\u2019ya eski SSCB\u2019nin en \u00fccra k\u00f6\u015felerinden gelen turistlerin en \u00e7ok sevdikleri yerlerden biri de masals\u0131 bir do\u011faya sahip olan C\u0131d\u0131r D\u00fcz\u00fc (At Meydan\u0131) idi. C\u0131d\u0131r D\u00fcz\u00fc\u2019n\u00fcn bat\u0131 k\u0131sm\u0131nda arka arkaya konu\u015flanm\u0131\u015f \u00fc\u00e7 y\u00fckselti bulunuyor. Bu tepeler \u201c\u00dc\u00e7m\u0131h\u201d olarak isimlendiriliyor. Halk\u0131n ve turistlerin dinlenme yeri olan C\u0131d\u0131r D\u00fcz\u00fc\u2019nde her y\u0131l May\u0131sta Har\u0131 B\u00fclb\u00fcl uluslararas\u0131 \u015fark\u0131 festivalleri d\u00fczenlenirdi.<\/p>\n<p><b>Se\u00e7kin \u015eahsiyetleri<\/b><\/p>\n<p>Azerbaycan\u2019\u0131n tarihi k\u00fclt\u00fcr merkezi olan \u015eu\u015fa \u00fcnl\u00fc bilim ve k\u00fclt\u00fcr insanlar\u0131n\u0131n vatan\u0131 olarak biliniyor. Hur\u015fidbanu Natevan, Molla Penah Vagif, Mir Muhsin Nevvab, Abdurahim Bey Hakverdiyev, Kas\u0131m Bey Zakir, S\u00fcleyman Sani Ahundov, Necef Bey Vezirov, Yusuf Vezir \u00c7emenzeminli, Feridun Bey K\u00f6\u00e7erli, Hamide Han\u0131m Cavan\u015fir, Bedel Bey Bedelbeyli, Ahmet A\u011fao\u011flu, Ceyhun Hac\u0131beyli, Samed Bey Mihmandarov, Ferec Bey A\u011fayev, Yakup Guliyev ve onlarca d\u00fcnyaca \u00fcnl\u00fc \u015fahsiyetlerin ya\u015fam\u0131nda \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n \u00f6zel bir \u00f6neme sahip olmas\u0131 hi\u00e7 de bir rastlant\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa 18. y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren musiki merkezine d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f ve Azerbaycan musikisinin y\u00fckseli\u015finde \u00f6nemli rol oynam\u0131\u015ft\u0131r. Hac\u0131 H\u00fcs\u00fc, Me\u015fedi \u0130si, Abd\u00fclbagi Z\u00fclalov (B\u00fclb\u00fclcan), Cabbar Karya\u011fd\u0131o\u011flu, Me\u015fedi Memmed Farzaliyev, Ke\u00e7eci o\u011flu Muhammed, Sad\u0131gcan, Me\u015fedi Zeynal, Me\u015fedi Cemil Emirov, Segah \u0130slam, Zabul Kas\u0131m, M\u00fctellim M\u00fctellimov, Han \u015eu\u015finski, Gurban Pirimov, Seyit \u015eu\u015finski, B\u00fclb\u00fcl, Re\u015fit Behbudov ve di\u011ferleri \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n yeti\u015ftirdi\u011fi ve t\u00fcm Ortado\u011fu\u2019da tan\u0131nan \u00fcnl\u00fc ses ve musiki sanat\u00e7\u0131lar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa d\u00fcnyaca \u00fcnl\u00fc bestecilerin vatan\u0131 olarak da bilinmektedir. Azerbaycan musiki k\u00fclt\u00fcr\u00fc tarihinde yeni bir \u00e7a\u011f ba\u015flatan \u00dczeyir Bey Hac\u0131beyov \u015eu\u015fa\u2019da do\u011fmu\u015ftur. \u00dczeyir Hac\u0131beyov, dahi besteci ve Azerbaycan opera sanat\u0131n\u0131n kurucusu olman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, hem de yetenekli bir yazar ve toplumun kanaat \u00f6nderi olarak da tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bunun d\u0131\u015f\u0131nda \u015eu\u015fa\u2019da do\u011fumlu bestecilerden Fikret Emirov, Z\u00fclfikar Bey Hac\u0131beyov, Niyazi, Efrasiyab Bedelbeyli, Soltan Hac\u0131beyov, E\u015fref Abbasov, Zakir Ba\u011f\u0131rov, Mehdi Memmedov, S\u00fcleyman Elesgerov, keza \u00fcnl\u00fc ressam ve mimarlardan Latif Kerimov, Celal Karya\u011fd\u0131, Nadir Abdurrahmanov, Tu\u011frul Nerimanbeyov ve bir\u00e7ok \u015fahsiyet Azerbaycan k\u00fclt\u00fcr tarihinde \u00f6nemli bir yere sahiptir.<\/p>\n<p><b>\u015eu\u015fa\u2019n\u0131n Ermenistan Ordu Birlikleri Taraf\u0131ndan \u0130\u015fgali<\/b><\/p>\n<p>20. y\u00fczy\u0131l\u0131n 90\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131nda Karaba\u011f\u2019\u0131n da\u011fl\u0131k b\u00f6l\u00fcm\u00fcne yerle\u015ftirilen Ermenistan ordusuna ba\u011fl\u0131 birlikler burada olu\u015fturulan di\u011fer Ermeni ter\u00f6r \u00e7eteleri ile birlikte Da\u011fl\u0131k Karaba\u011f\u2019\u0131n Azerbaycan T\u00fcrkleri ya\u015fayan yerle\u015fim birimlerini birbiri ard\u0131nca i\u015fgal ettiler. 8 May\u0131s 1992 tarihinde Ermenistan ordu birlikleri Azerbaycan\u2019\u0131n en eski musiki ve k\u00fclt\u00fcr merkezlerinden olan \u015eu\u015fa\u2019y\u0131 ele ge\u00e7irerek Da\u011fl\u0131k Karaba\u011f\u2019\u0131 tamamen i\u015fgal etmi\u015f oldu.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece, toplam y\u00fcz\u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc 289 km\u00b2 olan 24 bin n\u00fcfuslu 1 \u015fehir ve 30 k\u00f6yden olu\u015fan \u015eu\u015fa \u0130l\u00e7esi Ermenistan taraf\u0131ndan i\u015fgal edildi. \u015eu\u015fa\u2019n\u0131n savunmas\u0131 i\u00e7in verilen sava\u015fta 195 Azerbaycan T\u00fcrk\u00fc \u015fehit d\u00fc\u015ft\u00fc, 165 ki\u015fi yaraland\u0131, 58 ki\u015fiden ise halen haber al\u0131namamaktad\u0131r. Ermeniler taraf\u0131ndan esir al\u0131nan ve \u015eu\u015fa hapishanesinde tutulan 114 Azerbaycan T\u00fcrk\u00fc daha sonra gaddarcas\u0131na katledildiler.<\/p>\n<p>Ermenistan\u2019\u0131n i\u015fgali sonucunda \u015eu\u015fa\u2019da 25 okul, 31 k\u00fct\u00fcphane, 17 etkinlik merkezi, 8 k\u00fclt\u00fcr evi, 4 y\u00fcksekokul, 2 \u00fcniversite \u015fubesi, 7 kre\u015f ve anaokulu, 4 sinema salonu, 5 k\u00fclt\u00fcr ve dinlenme park\u0131, 2 sanatoryum, 1 tatil k\u00f6y\u00fc, 2 otel, Azerbaycan Hal\u0131 M\u00fczesi \u015fubesi, \u015eu\u015fa Devlet Tiyatrosu binas\u0131, \u015eu\u015fa televizyonu binas\u0131, \u015eark musikisi aletleri fabrikas\u0131, Devlet Resim Galerisi, \u00e7ocuk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 merkezi ya\u011fmaland\u0131 ve yak\u0131l\u0131p y\u0131k\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>\u0130\u015fgal \u00f6ncesinde \u015eu\u015fa\u2019da mimarl\u0131k an\u0131t\u0131 olarak kabul edilen 170\u2019in \u00fczerinde yerle\u015fim binas\u0131 ve 160 civar\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel ve tarihi an\u0131t bulunuyordu. Bunlardan Son Bronz \u00c7a\u011f\u0131\u2019na ve \u0130lk Demir \u00c7a\u011f\u0131\u2019na ait \u015eu\u015fa ve \u015eu\u015fakent lahit mezarlar\u0131, ta\u015f devrine ait, \u015eu\u015fa ma\u011fara \u00f6ren yeri, 18. y\u00fczy\u0131la ait \u015eu\u015fa Kalesi surlar\u0131, Gence Kalesi kap\u0131s\u0131, Penah Han\u2019\u0131n saray\u0131 v k\u00fct\u00fcphanesi, \u0130brahim Han taraf\u0131ndan in\u015fa edilen kale bur\u00e7lar\u0131 ve kuleler, Han saray\u0131 ve kervansaray, M.P. Vagif\u2019in medresesi ve t\u00fcrbesi, Yukar\u0131 Mescit Medresesi, Hac\u0131kullar malikanesi, \u00e7ift katl\u0131 kervansaray, Mihmandarov\u2019lara ait malikane, G\u00f6vher A\u011fa, Hoca Mercanl\u0131, Hac\u0131 Abbas, Merdinli, Saatli, K\u00f6\u00e7erli camileri, Hur\u015fidbanu Natevan\u2019\u0131n evi ve \u00e7e\u015fmesi, A.B. Hakverdiyev\u2019in, K.B. Zakir\u2019in, M.M. Nevvab\u2019\u0131n, S.S. Ahundov\u2019un, N.B. Vezirov\u2019un, Y.V. \u00c7emenzeminli\u2019nin evleri, Mamay Bey\u2019in evi, mescidi ve \u00e7e\u015fmesi, Behbudov\u2019lara, Feremezov\u2019lara, Z\u00f6hrabbeyov\u2019a, Behmen Mirza\u2019ya ait evler, \u00dczeyir Bey Hac\u0131beyov\u2019un ve B\u00fclb\u00fcl\u2019\u00fcn m\u00fczeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen evleri, Han \u015eu\u015finski\u2019nin, tar sanat\u00e7\u0131s\u0131 Sad\u0131gcan\u2019\u0131n evleri, Realni okulunun binas\u0131, k\u0131z okulunun binas\u0131, tatl\u0131 su hamam\u0131, Meydan \u00c7e\u015fmesi, \u0130sa \u00c7e\u015fmesi ve di\u011fer tarihi k\u00fclt\u00fcr eserleri i\u015fgalci Ermeniler taraf\u0131ndan ya\u011fmalanm\u0131\u015f ve yak\u0131l\u0131p y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>H\u00e2lihaz\u0131rda, toplam say\u0131s\u0131 30 bin 119 olan \u015eu\u015fa halk\u0131 Azerbaycan\u2019\u0131n 55 de\u011fi\u015fik il\u00e7esinde ge\u00e7ici olarak bar\u0131nmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bir zamanlar \u201cK\u00fc\u00e7\u00fck Paris\u201d, \u201cKafkas Sanat\u0131 Mabedi\u201d, \u201cAzerbaycan Musikisinin Be\u015fi\u011fi\u201d ve \u201cDo\u011funun Konservatuvar\u0131\u201d olarak tan\u0131nan, \u00e7ok say\u0131daki se\u00e7kin \u015fahsiyetin anavatan\u0131, ayn\u0131 zamanda, Azerbaycan\u2019\u0131n tarihi k\u00fclt\u00fcr merkezi ve Karaba\u011f\u2019\u0131n ba\u015f tac\u0131 olan \u015eu\u015fa bug\u00fcn Ermenistan\u2019\u0131n i\u015fgali alt\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fan\u0131n an\u0131tlar m\u00fczesi oldu\u011funu s\u00f6yleyen milli \u00f6nder Haydar Aliyev bu \u015fehrin Azerbaycan i\u00e7in ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu \u015fu s\u00f6zlerle ifade etmi\u015fti: \u201c\u015eu\u015fa\u2019s\u0131z Karaba\u011f, Karaba\u011f\u2019s\u0131z ise Azerbaycan olamaz!\u201d<\/p>\n<p>Do\u00e7.Dr. El\u00e7in Ahmedov<\/p>\n<p>www.tasep.org<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015eU\u015eA\u2019NIN ERMEN\u0130STAN ORDU B\u0130RL\u0130KLER\u0130 TARAFINDAN \u0130\u015eGAL\u0130 Tarihi<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[204,231],"tags":[],"class_list":["post-3606","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ermenistanin-azerbaycana-yonelik-tecavuzu","category-chronicle-ermenistanin-azerbaycana-yonelik-tecavuzu"],"fimg_url":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3606","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3606"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3606\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3606"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3606"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3606"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}