{"id":7064,"date":"2014-07-08T16:57:04","date_gmt":"2014-07-08T11:57:04","guid":{"rendered":"http:\/\/1905.az\/?p=7064"},"modified":"2014-07-08T16:57:04","modified_gmt":"2014-07-08T11:57:04","slug":"anadoluda-200-toplu-mezar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/1905.az\/tr\/anadoluda-200-toplu-mezar\/","title":{"rendered":"Anadolu&#8217;da 200 toplu mezar"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7068\" src=\"http:\/\/1905.az\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/tk_soykirim_manset+tehlil.jpg\" alt=\"tk_soykirim_manset+tehlil\" width=\"300\" height=\"225\" \/><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Anadolu&#8217;da bulunan T\u00fcrklere ait toplu mezarlar, 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131ndaki as\u0131l soyk\u0131r\u0131m\u0131n, Ermeni \u00e7eteler taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tl\u0131yor.<\/strong><br \/>\n<!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">19. y\u00fczy\u0131ldan itibaren yay\u0131lmac\u0131 devletlerin Osmanl\u0131 Devleti&#8217;ni par\u00e7alamak i\u00e7in kullanmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 Ermeniler, 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n ba\u015flamas\u0131yla Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu&#8217;na kar\u015f\u0131 sava\u015fan devletlerin yan\u0131nda yer ald\u0131lar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Atat\u00fcrk Ara\u015ft\u0131rma Merkezi&#8217;nin belgesel \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na g\u00f6re, Ermeni \u00f6rg\u00fctlerince \u00e7etelere, \u201cRus ordusu s\u0131n\u0131rda ilerler Osmanl\u0131 ordusu \u00e7ekilirse, eldeki t\u00fcm vas\u0131talarla her tarafta ayaklan\u0131lacak, Osmanl\u0131 iki ate\u015f aras\u0131nda b\u0131rak\u0131lacakt\u0131r. Aksine, Osmanl\u0131 ordusu ilerlerse, Ermeni askerleri silahlar\u0131yla Rus ordusuna kat\u0131lacaklard\u0131r\u201d talimat\u0131 g\u00f6nderilmi\u015fti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sava\u015f\u0131n ba\u015flamas\u0131yla ilk Ermeni isyan\u0131, 30 A\u011fustos 1914&#8217;de Zeytun&#8217;da \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131rken, bunu s\u0131ras\u0131yla Kayseri, Bitlis, Erzurum, Elaz\u0131\u011f, Diyarbak\u0131r, Sivas, Trabzon, Ankara, \u0130zmit, Van, Adapazar\u0131, Adana ve \u0130zmir&#8217;deki isyanlar izledi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1914 y\u0131l\u0131n\u0131n Aral\u0131k ay\u0131nda Van&#8217;da ba\u015flayan Ermeni isyan\u0131, zaman i\u00e7inde b\u00fcy\u00fck boyutlara ula\u015ft\u0131. Buradaki isyanlar, Rus ordular\u0131n\u0131n Van&#8217;a do\u011fru ilerlemesini kolayla\u015ft\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">17 May\u0131s 1915&#8217;de Osmanl\u0131 ahalisi, Van&#8217;\u0131 bo\u015faltt\u0131. Ayn\u0131 g\u00fcn Ermeniler \u015fehrin M\u00fcsl\u00fcman k\u0131sm\u0131n\u0131 ate\u015fe vererek, Ruslar\u0131n Van&#8217;\u0131 i\u015fgalini sa\u011flad\u0131lar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu geli\u015fmeler \u00fczerine Osmanl\u0131 h\u00fck\u00fcmeti, Ermeni ileri gelenlerine \u201d\u015eiddetli tedbirler almak zorunda kalaca\u011f\u0131n\u0131\u201d bildirdi. Bu uyar\u0131lar\u0131n sonu\u00e7 vermemesi \u00fczerine h\u00fck\u00fcmet, 27 May\u0131s 1915 tarihinde \u201dSevk ve \u0130skan Kanunu\u201dnu \u00e7\u0131kararak sava\u015f b\u00f6lgesindeki Ermenileri daha g\u00fcvenli b\u00f6lgelere yerle\u015ftirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>KATL\u0130AMLARIN TANI\u011eI TOPLU MEZARLAR<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcn, Anadolu topraklar\u0131nda tespit edilen, Osmanl\u0131 Devleti&#8217;ne kar\u015f\u0131 ayaklanan Ermeniler taraf\u0131ndan katledilen T\u00fcrklere ait 200&#8217;e yak\u0131n toplu mezar, 1915&#8217;teki tehcir karar\u0131na nas\u0131l gelindi\u011fini en iyi \u015fekilde a\u00e7\u0131kl\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu toplu mezarlardan sekizinde yap\u0131lan kaz\u0131larda ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lan Kuran-\u0131 Kerim par\u00e7alar\u0131 ve di\u011fer e\u015fyalar ise katliamlar\u0131n Ermeni \u00e7etelerince T\u00fcrklere kar\u015f\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck kan\u0131t\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#8217;nda Ruslar\u0131n deste\u011finde, ba\u015flar\u0131nda eski Erzurum Milletvekili Karakin Past\u0131rmac\u0131 bulunan Ermenilerin katliamlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi \u015fehirlerden biri Erzurum&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1986 y\u0131l\u0131n\u0131n May\u0131s ve Temmuz aylar\u0131nda yap\u0131lan toplu mezar kaz\u0131lar\u0131nda \u00fc\u00e7 ayr\u0131 mezar\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 merkeze ba\u011fl\u0131 Alaca k\u00f6y\u00fcnde, 278&#8217;e yak\u0131n insan iskeleti ve bunlara ait \u00e7e\u015fitli buluntular ortaya \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. \u0130skeletlerle birlikte \u00e7\u0131kar\u0131lan Kuran-\u0131 Kerim sayfalar\u0131, \u00f6rg\u00fcl\u00fc \u00e7ocuk sa\u00e7 par\u00e7alar\u0131, bak\u0131r bilezik ve y\u00fcz\u00fckler, \u00fczeri Arap\u00e7a yaz\u0131l\u0131 muskalar, kolye ta\u015f\u0131 ve boncuklar, Osmanl\u0131 yap\u0131m\u0131 sigara tabakalar\u0131 ve T\u00fcrk yap\u0131m\u0131 e\u015fyalar, toplu mezarlar\u0131n T\u00fcrklere ait oldu\u011funu ortaya koydu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kaz\u0131m Karabekir Pa\u015fa&#8217;n\u0131n hat\u0131ralar\u0131nda yer verdi\u011fi Erzurum&#8217;un Dumlu il\u00e7esine ba\u011fl\u0131 Ye\u015fil Yayla k\u00f6y\u00fcndeki katliamda ise \u00e7evreden toplanan ya\u015fl\u0131 erkek, kad\u0131n ve \u00e7ocuklar, k\u00f6y samanl\u0131\u011f\u0131na doldurularak ate\u015f a\u00e7\u0131ld\u0131 ve samanl\u0131k daha sonra ate\u015fe verildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu k\u00f6yde 7 Ekim 1988&#8217;de yap\u0131lan toplu mezar kaz\u0131s\u0131nda 100&#8217;e yak\u0131n iskelet ile yan\u0131k Kuran-\u0131 Kerim sayfalar\u0131, ay y\u0131ld\u0131zl\u0131 t\u00fct\u00fcn tabakalar\u0131, \u00e7ocuk giysi par\u00e7alar\u0131 ve \u00f6rg\u00fcl\u00fc sa\u00e7lar gibi bir\u00e7ok kan\u0131t bulunmu\u015ftu. S\u00f6z konusu kan\u0131tlar, Erzurum M\u00fczesi Katliam B\u00f6l\u00fcm\u00fc&#8217;nde sergileniyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>KARS&#8217;TAK\u0130 KATL\u0130AMLAR&#8230;<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrklerin ve Ermenilerin bir arada ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve uzun y\u0131llar Rus i\u015fgalinde kalan Kars&#8217;a ba\u011fl\u0131 Ani harabelerinin \u00fcst\u00fcne kurulan Subatan k\u00f6y\u00fcnde de bir ba\u015fka katliam ya\u015fand\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kars ve Sar\u0131kam\u0131\u015f&#8217;tan \u00e7ekilirken T\u00fcrk ve Ermenilerin birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Subatan k\u00f6y\u00fcne sald\u0131ran Ta\u015fnak Ermeni \u00e7eteleri, ele ge\u00e7irdikleri T\u00fcrk k\u00f6yl\u00fclerini katlettiler. Balta ve s\u00fcng\u00fcyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclen kad\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n cesetleri ise sokaklardan topland\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">20 Haziran 1991 g\u00fcn\u00fc y\u00fcr\u00fct\u00fclen kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda elde edilen bulgulara g\u00f6re, burada katledilen 570 ki\u015fiden \u00e7o\u011funlu\u011funun kad\u0131n ve \u00e7ocuk oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc. \u0130skeletlerle birlikte \u00e7\u0131kar\u0131lan ve katliam\u0131 kan\u0131tlayan \u00e7ocuk giysileri, k\u00fc\u00e7\u00fck kolyeler, bak\u0131r sikkeler, \u00e7ocuk sa\u00e7 tokas\u0131 ve giysi d\u00fc\u011fmeleri de Kars M\u00fczesi Katliam B\u00f6l\u00fcm\u00fc&#8217;nde sergileniyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>VAN&#8217;DAK\u0130 KATL\u0130AMLAR&#8230;<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ermeni \u00e7eteleri, Do\u011fu Anadolu&#8217;nun en g\u00fczel \u015fehirlerinden biri olan ve T\u00fcrklerin ve Ermenilerin y\u00fczy\u0131llarca karde\u015f\u00e7e ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Van&#8217;da da katliam yapt\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">8 k\u00f6yden toplanan yakla\u015f\u0131k 2 bin-2 bin 500 ki\u015fiyi zorla Zeve k\u00f6y\u00fcne getiren Ermeni \u00e7eteciler, bu ki\u015fileri evlere ve ah\u0131rlara doldurduktan, direnenleri ise balta ve s\u00fcng\u00fc gibi silahlarla etkisiz hale getirdikten sonra evleri ate\u015fe verdiler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ermenilerin yapt\u0131\u011f\u0131 bu katliamdan kurtulanlar\u0131n ifadeleri do\u011frultusunda, 4 Nisan 1990&#8217;da yap\u0131lan toplu mezar kaz\u0131s\u0131nda olay\u0131 do\u011frulayan, kafa taslar\u0131nda yar\u0131k, \u00e7atlak ve yan\u0131k oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclen insan iskeletleriyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130skeletlerle birlikte han\u00e7er, kama, Osmanl\u0131 yap\u0131m\u0131 sultan re\u015fat, tu\u011fra ve gerdanl\u0131klar, muska, bak\u0131r para ve s\u0131r\u00e7a d\u00fc\u011fmeler, katledilenlerin T\u00fcrkler oldu\u011funu ortaya koydu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>ANTROPOLOJ\u0130K \u0130NCELEME&#8230;<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erci\u015f il\u00e7esinin \u00c7avu\u015fo\u011flu Samanl\u0131\u011f\u0131 ad\u0131 verilen mevkiinde bulunan insan iskeletleri ise Prof. Dr. Metin \u00d6zbek taraf\u0131ndan antropolojik a\u00e7\u0131dan incelendi. Antropoloji bilimi \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda incelenen iskeletlerde, \u00f6nemli bir \u0131rksal \u00f6l\u00e7\u00fct olan kafatas\u0131 e\u011frisi 8 kafatas\u0131nda hesapland\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Buna g\u00f6re, iskeletlerin biri hari\u00e7 hepsinin, T\u00fcrklerin dahil oldu\u011fu \u0131rk grubuna girdi\u011fi tespit edildi. 17-19 ya\u015flar\u0131ndaki gen\u00e7 bir kad\u0131n\u0131n ise ginalik \u0131rk\u0131n armenoid ad\u0131 verilen do\u011fu varyetesine dahil oldu\u011fu belirlendi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Van&#8217;da yap\u0131lan toplu mezar kaz\u0131lar\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lanlar, Van M\u00fczesi Katliam B\u00f6l\u00fcm\u00fc&#8217;nde sergileniyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ermeni \u00e7eteler, Rus i\u015fgaline u\u011frayan I\u011fd\u0131r&#8217;da da katliam ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Oba k\u00f6y\u00fcnden 90&#8217;a yak\u0131n insan\u0131 zorla toplayan \u00e7eteler, direnenlere a\u011f\u0131r i\u015fkenceler yapt\u0131. Elleri arkadan ba\u011fl\u0131 olarak y\u00fcz\u00fcst\u00fc yat\u0131r\u0131lanlar, bir odaya kapat\u0131ld\u0131 ve ard\u0131ndan da bacadan gazya\u011f\u0131 d\u00f6k\u00fclerek yak\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cTand\u0131r dam\u0131\u201d katliam\u0131 olarak an\u0131lan bu katliamda ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirenlere ait toplu mezar ise 1 Mart 1986&#8217;da kaz\u0131ld\u0131. Kaz\u0131da, katliam\u0131 do\u011frulayan 90&#8217;a yak\u0131n insan iskeleti, k\u0131r\u0131k kafa taslar\u0131 ve mermi kovanlar\u0131 bulundu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ermeni \u00e7eteler, I\u011fd\u0131r&#8217;\u0131n Hakmehmet k\u00f6y\u00fcnde de katliam ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Ermenilerin 1919&#8217;da katletti\u011fi T\u00fcrklere ait bir kuyu mezar oldu\u011fu ilk kez k\u00f6yl\u00fclerin anlat\u0131mlar\u0131 sonucu Prof. Dr. Enver Konuk\u00e7u taraf\u0131ndan tespit edildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, \u0130talya ve Avusturya&#8217;dan gelen bilim adamlar\u0131 ve bas\u0131n mensuplar\u0131n\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131yla 6 Ekim 1999 g\u00fcn\u00fc ba\u015flad\u0131. Hak Mehmet K\u00f6y\u00fc meydan\u0131nda, \u00f6nce y\u00fczeyden a\u011fz\u0131 tespit edilen kuyunun yar\u0131m daire a\u00e7ma metoduyla kaz\u0131lmas\u0131na ba\u015fland\u0131. 12 metre derinli\u011fe ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise kuyu zemininden su \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7 \u00e7al\u0131\u015fma \u015fartlar\u0131 alt\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda, \u00fcst \u00fcste y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f insan iskeletlerine rastland\u0131. Dipdeki su ve \u00e7amurun i\u00e7inden 80&#8217;e yak\u0131n insana ait kafatas\u0131, kol, bacak ve kaburga kemikleri \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Buradaki toplu mezarda, insan iskeletleriyle birlikte \u00fczerinde bronz d\u00fc\u011fme bulunan 3 kuma\u015f par\u00e7as\u0131, biri tam ikisi yar\u0131m \u00fc\u00e7 mermi kovan\u0131, iki mermi \u00e7ekirde\u011fi, bir han\u00e7er y\u00fcz\u00fck ve bir de akik tespih boncu\u011fu bulundu. Kuyu mezar \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda ele ge\u00e7en insan iskeletleri ve bunlara ait maddi bulgular, burada da bir katliam ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 belgeliyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00f6y\u00fcn masum insanlar\u0131n\u0131 kad\u0131n, erkek, \u00e7oluk \u00e7ocuk demeden katleden Ermeni \u00e7etelerin, ceset y\u0131\u011f\u0131n\u0131ndan kurtulabilmek i\u00e7in k\u00f6y\u00fcn su kuyusunu kullanmas\u0131, o g\u00fcnlerde ya\u015fanan katliam\u0131n kan\u0131tlar\u0131n\u0131n bug\u00fcnlere ta\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kaynak: arama.hurriyet.com.tr<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Anadolu&#8217;da bulunan T\u00fcrklere ait toplu mezarlar, 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131ndaki as\u0131l soyk\u0131r\u0131m\u0131n, Ermeni \u00e7eteler taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tl\u0131yor.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[646,265],"tags":[],"class_list":["post-7064","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-beginning-genocide-slide-2","category-analysis-genocides-of-azerbaijanis-3"],"fimg_url":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7064","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7064"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7064\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7064"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7064"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/1905.az\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7064"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}